Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) düşük ve kamuoyunda daha çok ''10 numaralı yağ'' olarak bilinen baz yağ, yağlama müstahzarları gibi ürünlerin, akaryakıta karıştırılması veya akaryakıt gibi kullanılması yoluyla oluşan vergi kaybı ve zarar konusu masaya yatırıldı.

A.A muhabirinin edindiği bilgiye göre, Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK), Gümrük Müsteşarlığı, Çevre ve Orman Bakanlığı yetkilileri ile akaryakıt sektör temsilcileri geride bıraktığımız hafta içinde bir araya gelerek, 10 numaralı yağdaki vergi avantajının kötüye kullanımı konusunu ele aldı.

Vergi yönünden çevre ve gümrük yönüne kadar söz konusu uygulamanın zararlarının her boyutuyla değerlendirildiği toplantıda, sektör temsilcileri bu yolla oluşan vergi kaybı ve maliyetlere dönük sunum yaptı.

10 numaralı yağdaki ÖTV'nin akaryakıt ürünlerinden düşük olması nedeniyle özellikle kırsal motorine katılması ya da direk yakıt olarak kullanmasının oldukça büyük ve ciddi bir vergi kaybına neden olduğunu belirten sektör temsilcileri, bu şekilde yapılan faaliyetlerin miktarının da yıllık 1 milyon tona ulaştığına dikkat çektiler.

Bunun sadece vergi kaybı değil aynı zamanda çevre boyutuyla insan ve çevre sağlığını da etkilediğini belirten temsilciler, ucuz olması nedeniyle akaryakıta ikame olarak tercih edilen 10 numaralı yağ kullanımının bir an önce önüne geçilmesi gerektiğini ifade ettiler.

Akaryakıt sektör temsilcileri bu kapsamda birbirini ikame edebilecek enerji ürünleri arasındaki ÖTV farkını kapatacak yeni bir vergi düzenlemesi talep ederken, toplantıda 10 numaralı yağ ve yağ müstahzarlarını akaryakıta karıştıran ya da akaryakıt gibi kullanan kişiler ile bunu tüketenlere dönük etkin denetim ve ceza uygulaması gerekliliği üzerinde duruldu.

Öte yandan Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı da konuyu değerlendirmeye aldı. Söz konusu yağlardaki ÖTV tutarlarına ilişkin fayda-maliyet analizi yapacak Başkanlığın, söz konusu yağların satışını takiben de istasyonlarda denetimler yapacağı belirtiliyor.

YAĞLARIN ÖTV'Sİ STRATEJİK SEKTÖRLERE TEŞVİK İÇİN DÜŞÜK TUTULMUŞTU

5838 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapan Kanunla birlikte dokumaya elverişli maddelerin, deri ve köselenin, post ve kürklerin veya diğer maddelerin işlenmesine mahsus müstahzarlar ve diğer yağlama müstahzarları, 28 Şubat 2009 tarihinde Özel Tüketim Vergisi listesine girdi ve ÖTV'si motor yağları, hidrolik amaçlı yağlar gibi kilogram başına 0.9345 lira olarak belirlendi.

Söz konusu yağları üretimlerinde ham madde olarak kullanan tekstil, iplik, deri sanayicilerinin belirlenen ÖTV oranlarının kendilerini sıkıntıya sokacağı, girdi maliyetlerini yükselteceği ve bunun özellikle ihracatta rekabet kaybına neden olacağı iddialarıyla Maliye Bakanlığına başvurması üzerine de, Bakanlık bu yağ çeşitlerinde ÖTV rakamlarını yeniden belirleyerek, 15 Temmuz 2009'da tecil/terkin kapsamı içinde olmak üzere kilogram başına 0,30 liraya çekti.

Tekstil, deri sektörü, boya sanayi gibi stratejik endüstri kollarının hammadde olarak kullandığı yağlama müstahzarlarındaki vergi avantajının akaryakıta katılarak ya da akaryakıt gibi kullanılarak kötüye kullanıldığı belirlendi.

VERGİ KAYBI YAKLAŞIK 550-600 MİLYON LİRA

İthalat ve üretim rakamları üzerinden Türkiye'de piyasaya sürülen baz yağ ve madeni yağ miktarının toplam 750-800 bin ton dolayında olduğu tahmin ediliyor.

Ülke madeni yağ ihtiyacının 450-500 bin ton dolaylarında olduğu dikkate alındığında yaklaşık 250-300 bin ton dolayındaki baz yağ ve madeni yağın, 10 numara yağ, müstahzar gibi adlar altında direkt akaryakıt piyasasına sunulduğu veya ÖTV farklılıklarından yararlanılarak piyasada tüketicinin aldatılmasına ve haksız rekabete konu olduğu belirtiliyor.

450-500 bin ton madeni yağ kullanımı sonrasında da 170-200 bin ton atık madeni yağ oluşacağı öngörülüyor. Kayıt altına alınarak toplanabilen atık madeni yağın miktarı ise 35 bin ton olduğu dikkate alındığında, kayıt altına alınmayan 150-170 bin tonunun ise motorin ve fuel-oil'e karıştırıldığı, 10 numara yağ gibi isimler altında satıldığı, ısınma amaçlı ya da ekmek fırınlarında, seralarda ve şeker fabrikalarında yakıt olarak kullanıldığı düşünülüyor.

Farklı gümrük tarife pozisyonlarından ithal edilen madeni yağ, baz yağ türleri ve atık madeni yağlar üzerinde yılda en az 500 bin ton düzeyinde motorin yerine kullanma ve karıştırma işlemi olduğu ifade ediliyor.

Baz yağların ve atık yağların illegal kullanımından kaynaklı piyasanın büyüklüğünün yıllık 1,5 milyar liranın üzerinde olduğu, devletin ÖTV ve KDV'den kaynaklı toplam vergi kaybının ise 550-600 milyon lira olduğu tahmin ediliyor.